شبکۀ اجتماعی

اینماد (نماد اعتماد الکترونیکی) چیست؟

چقدر می‌توانیم به کسب‌و‌کارهایی که اینماد دارند اعتماد کنیم؟

نشان اینَماد یا همان نماد اعتماد الکترونیکی را در بسیاری از سایت‌ها دیده‌ایم. نشانی که معمولاً با هدف جلب اعتماد کاربران به خرید اینترنتی به وجود آمده است. در این بلاگ‌پست به اینماد و شرایط دریافت آن می‌پردازیم. همچنین، مزایای آن برای مصرف‌کننده‌ها را بررسی می‌کنیم و می‌بینیم سایتی که اینماد دارد، چه اندازه قابل اعتماد است. به‌علاوه، به سؤال «آیا برای کسب‌و‌کار فعال در شبکۀ اجتماعی داشتن اینماد لازم است؟» پاسخ خواهیم داد.

اینماد چیست؟

زمانی که برای اولین‌بار فروشگاه‌های اینترنتی به عرصۀ تجارت آمدند، مهم‌ترین مانع رشدشان، عدم اعتماد به معاملات اینترنتی بود. در تجارت‌های آفلاین، دو طرف معامله (فروشنده و مصرف‌کننده) یکدیگر را می‌شناختند. ما، به‌عنوان مصرف‌کننده، کالاها را از نزدیک می‌دیدیم و بررسی می‌کردیم. درنهایت هم انتخاب می‌کردیم و هزینه را می‌پرداختیم. درواقع همین ارتباط مستقیم و کلامی بین ما و فروشنده، تضمینی برای خرید به حساب می‌آمد. حتی گاهی که کالای مورد نیاز، کالایی تخصصی و گران‌قیمت بود، در انتخاب فروشنده و گرفتن تضمین کیفیت کالا توجه بیشتری صرف می‌کردیم.

ایجاد یک مرکز ثالث که اعتبار فروشنده‌ها را در فضای آنلاین تضمین کند، راهکار خوبی برای رفع بی‌اعتمادی مصرف‌کنندگان به کسب‌و‌کارهای اینترنتی است. مرکز توسعه تجارت الکترونیک، وظیفۀ ایجاد زیرساخت‌های لازم برای امنیت در فرایند خرید اینترنتی و معرفی فروشگاه‌های اینترنتی معتبر را دارد. این مرکز، با دادن نماد اعتماد الکترونیکی (اینماد) اعتبار کسب‌و‌کارهای اینترنتی را تأیید می‌کند. مرکز توسعۀ تجارت الکترونیک زیر نظر وزارت صنعت، معدن و تعاون فعالیت می‌کند.

نماد اعتماد الکترونیکی فقط به سایت‌های تجاری اختصاص می‌گیرد. اینماد به‌صورت یک نشان معمولاً در پایین سایت (فوتر)، یا گاهی در بالا قرار می‌گیرد. وجود نشان اینماد در هر سایت به این معناست که مرکز توسعۀ تجارت الکترونیک، صاحبان آن سایت را احراز هویت کرده و صلاحیت آن‌ها را برای فعالیت در حوزۀ مشخص‌شده، تأیید کرده است. کسب‌و‌کارها با دریافت اینماد، به فعالیت تجاری در چارچوب‌های تعیین‌شده و رعایت حقوق مصرف‌کننده متعهد می‌شوند.

نماد اعتماد الکترونیکی دو سال اعتبار دارد. با گذشتن تاریخ انقضا، اگر شرایط تأیید صلاحیت برقرار باشد، با دریافت مبلغی، اینماد تمدید می‌شود. خوب است برای آگاهی از اهمیت وجود اینماد در یک سایت تجاری، شرایط دریافت اینماد را بررسی کنیم.

چطور اینماد بگیریم؟

پیش از این هم گفتیم که اینماد فقط به سایت‌های تجاری داده می‌شود؛ یعنی کسب‌و‌کارهایی که کالا و خدماتی را از طریق سایت عرضه می‌کنند و تمام مراحل خرید و پرداخت مبلغ در سایت انجام شود. بنابراین اگر در سایت هیچ کالا و خدمتی عرضه نمی‌کنید، یا حتی اگر فقط کالا و خدمات را در سایت نمایش می‌دهید و قابلیت ثبت خرید وجود ندارد، نیازی به دریافت اینماد نیست.

بعد از راه‌اندازی کامل کسب‌و‌کار اینترنتی، برای دریافت اینماد به سامانه اینماد مراجعه می‌کنیم و اطلاعات و مدارک لازم را بارگذاری می‌کنیم. بعد از احراز هویت و صلاحیت، اینماد صادر می‌شود.

فرایند و مدارک لازم برای دریافت نماد اعتماد الکترونیکی، در گذر زمان تغییر می‌کند. اما در حال حاضر، علاوه بر مدارک هویتی صاحب دامنۀ سایت و گواهی ادارۀ امور مالیاتی، به پروانۀ کسب نیاز است.

نماد اعتماد الکترونیک - اینماد

۶ تعهد در قبال اینماد

در نظر داشته باشید که اینماد به نام دارندۀ دامنۀ سایت صادر می‌شود و تمام عواقب تخلف و شکایات و… متوجه همان شخص (حقیقی یا حقوقی) خواهد بود.

کسب‌و‌کارهای اینترنتی با دریافت اینماد متعهد می‌شوند در مقابل مصرف‌کننده موارد زیر را رعایت کنند:

  1. مسئولیت‌پذیری: در حفظ صحت و سلامت کالا و خدمات عرضه‌شده مسئول هستند.
  2. تعویض کالا: در صورت عدم انطباق کالا با شرایط تعیین‌شده در سایت، کالا را تعویض کنند یا پس بگیرند.
  3. اطلاعات خرید: اطلاعات لازم شامل نوع، کیفیت، کمیت، تاریخ تولید و انقضای مصرف و سایر اطلاعات مهم را در اختیار مصرف‌کنندگان قرار دهند.
  4. تصویر محصول: تصویر کالا را در معرض دید مصرف کنندگان قرار دهند.
  5. فروش چند چیز: به اجبار، کالا یا خدمتی را همراه کالا یا خدمت دیگر نفروشند.
  6. استاندارد: تمامی کالاها باید دارای استاندارد باشد.

و موارد دیگر که متن کامل آن در قانون حمایت از مصرف‌کننده قابل دسترسی است.

دقت کنیم که وجود اینماد در سایت، تضمینی برای این سه مورد نیست:

  1. جنس اصل: اینکه اجناس آن فروشگاه اصل (Original) است و قیمت منصفانه دارد.
  2. زمان‌بندی: اینکه خرید شما به‌طور دقیق در زمان تعیین‌شده به دستتان می‌رسد.
  3. سلامت محصول: اینکه کالا یا خدمتی که به دستتان می‌رسد در کمال صحت و سلامت باشد. ممکن است در فرایند ارسال، بسته دچار آسیب شود. بهترین کار این است که در صورت وجود صدمۀ فیزیکی در بسته‌بندی، در هنگام تحویل، از دریافت بسته خودداری کنید.

درواقع اینماد هویت مالک و سایت را به‌عنوان یک کسب‌و‌کار تأیید می‌کند. همچنین، در صورت بروز مشکل، مرجعی برای طرح شکایت و پیگیری‌های بعدی است.

اینماد پنج‌ستاره یعنی چه؟

مرکز توسعۀ تجارت الکترونیکی، با هدف ارتقای کیفیت فضای تجارت الکترونیک، کسب‌و‌کارهای اینترنتی را با دادن یک تا پنج ستاره رتبه‌بندی می‌کند. هرچه تعداد ستاره بیشتر باشد، سطح اعتماد و کیفیت بالاتر است. با ثبت‌نام در سامانۀ اینماد و طی‌کردن مراحل اولیه، اینماد با یک ستاره به سایت داده می‌شود. تنها تفاوت شرایط دریافت اینماد دو‌ستاره، داشتن گواهی امنیت ssl در سایت است.

برای دریافت اینماد با ستارۀ بیشتر، کافی ا‌ست کسب‌و‌کارهایِ دارای اینماد، در سامانۀ اینماد درخواست رتبه‌بندی کنند. رتبه‌بندی کسب‌و‌کارهای اینترنتی چهار سطح دارد: پذیرش، سطح پیشرفت، سطح توسعه، سطح تعالی.

  • سطح پذیرش: در ابتدا که اینماد دریافت می‌کنیم، با ۱ ستاره در سطح پذیرش هستیم.
  • سطح پیشرفت: برای گرفتن ۲ یا ۳ ستاره و قرارگیری در سطح پیشرفت، شاخص‌هایی مثل پاسخ‌گویی به شکایت، حسن رفتار تجاری، کیفیت خدمات، مدت‌زمان فعالیت، امنیت و رضایتمندی مشتریان بررسی می‌شود.
  • سطح توسعه: کسب‌و‌کار برای دریافت ۴ یا ۵ ستاره ارزیابی می‌شود. شاخص‌های مهم در این سطح عبارت است از: پیشینۀ کسب‌و‌کار، وضعیت مدیران، بیمه و ضمانت، وضعیت مالی، اندازه، کیفیت سرویس، امنیت و رضایتمندی مشتری.
  • سطح تعالی: این سطح هنوز اجرایی نشده است. به نظر می‌رسد در این سطح کسب‌و‌کارها برای دریافت جایزۀ تجارت الکترونیک در حوزه‌های مختلف، ارزیابی شوند.

چطور اصالت اینماد را استعلام کنیم؟

برای استعلام اینماد، کافی است به سایت موردنظر وارد شوید. روی نشان اینماد کلیک کنید. اگر اینماد صحت داشته باشد، باید صفحه‌ای حاوی اطلاعات سایت به شما نمایش داده شود. متأسفانه بعضی سایت‌ها، بدون داشتن مجوز، فقط تصویر اینماد را در سایت قرار می‌دهند.

در صفحۀ اینماد هر کسب‌و‌کار، اطلاعاتی همچون نام کسب‌و‌کار، آدرس سایت، وضعیت اعتبار اینماد، سوابق عملکرد کسب‌و‌کار، تاریخ اعطای اینماد، ساعات پاسخ‌گویی کسب‌و‌کار، نام صاحب‌امتیاز، آدرس کسب‌و‌کار، تلفن ثابت و پست الکترونیکی نمایش داده می‌شود.

برای کسب‌و‌کار فعال در شبکۀ اجتماعی و پیام‌رسان، اینماد لازم است؟

کسب‌و‌کارهای فعال در شبکۀ اجتماعی، الزامی برای دریافت اینماد ندارند؛ اما اگر بخواهیم می‌توانیم از اینماد برای جلب اعتماد مخاطبان استفاده کنیم. برای دریافت اینماد کافی ا‌ست در سامانۀ اینماد ثبت‌نام کنیم و نشانی شبکۀ اجتماعی کسب‌و‌کار خود را ثبت کنیم.

در آخر

اینماد، با وجود انتقاداتی که به آن وارد می‌شود، نقش مهمی در جلب اعتماد مصرف‌کنندگان و رشد فروش اینترنتی داشته است. با مشاهدۀ نشان اینماد در یک سایت، حداقل مطمئن می‌شویم که فروشگاه و مالک آن شخصی با هویت صحیح است و احتمال کلاهبرداری بسیار کم است. همچنین، در صورت بروز مشکل در خرید اینترنتی‌ای که انجام دادیم، نهادهایی وجود دارند تا در آنجا طرح شکایت کنیم و آن‌ها از حقوق ما به‌عنوان مصرف‌کننده، حمایت خواهند کرد.

منابع

فاطمه صابونی

فیزیک‌خونده‌ای هستم علاقه‌مند به دونستن؛ به دنبال کنجکاوی‌های دور و دراز، از دنیای صفر و یک سر درآوردم. بهترین لحظات زندگی‌ام ترکیبی‌ هست از طبیعت، موسیقی و پیاده‌روی. سرم پر از سودای آگاهی‌بخشی همگانی. دل و جان در تلاشِ رسیدن به آن و نوشتن راهیه برای رسیدن.

نوشته‌های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا